1992 yılında ankara Çevre Yolu inşası için işletilen taş ocağındaki çalışmalar sırasında keşfedilen Tulumtaş Mağarası, Gölbaşı Belediyesi’nin yaptığı titiz çalışmalar sonucunda turizme kazandırıldı. Hem ilçe hem ülke turizmine katkı sağlaması beklenen Tulumtaş Mağarası'nı Ankara’nın çeşitli üniversitelerinde görev yapan profesör, doçent ve doktorlardan oluşan Ankara Üniversitesi Kültür Gezginleri topluluğu ziyaret etti. Mağara içindeki doğal güzellikleri inceleyen akademisyenler, yetkililerden bilgi aldı.Akademisyenler daha sonra hizmete açılan kafeteryada kısa bir mola verdi. Tulumtaş Mağarası’nda ziyaretçilere hizmet vermeye başlayan hediyelik eşya bölümünü de gezen akademisyenler Tulumtaş mağarası tasarımlı şapka, tişört, bez çanta, anahtarlık, termos, kupa, kalem, magnet, kırlent, yastık kılıfı gibi çeşitli ürünlerden anı olarak aldı. Tulumtaş Mağarası’nın özellikleriAnkara’nın Gölbaşı ilçesine bağlı İncek, Hacılar ve Tulumtaş mahalleleri arasında, Karayatak Mevkii’nde bulunan Tulumtaş Mağarası, yatay bir mağara özelliği gösteriyor. Permiyen (280-250 milyon yıl öncesi) dönemine ait kuzeybatı-güneydoğu doğrultusunda uzanan Tulumtaş Mağarası, rekristalize kireçtaşından oluşuyor. Mağaranın içinde, farklı bölümlerde ve farklı yoğunluklarda sarkıtlar, dikitler, akmataşlar ve kenartaşlar bulunuyor. Ankara çevresinin karst açısından diğer bölgelere göre daha fakir olması, Tulumtaş Mağarasını daha değerli bir mağara olarak öne çıkarıyor.Mağaradan alınan toprak örneklerinin Ankara Üniversitesi Jeoloji Mühendisliği Bölüm Başkanı Prof. Dr. Yusuf Kağan Kadıoğlu öncülüğünde incelenmesi sonucu Tulumtaş Mağarası’nın okyanus kalıntıları içerdiği ortaya çıkarıldı. Kadıoğlu, alınan örnekler üzerinde yaptıkları çalışmalarda krom, nikel ve kobalt değerlerinin oldukça yüksek çıkmasının, Tulumtaş mağarasının doğrudan okyanus kabuğundaki taşlarla ilişkili olduğunu söyledi
